Polska kaszanką stoi

Z jednej strony, to symbol tradycyjnej kuchni, z drugiej – jest wciąż odkrywana na nowo. Obecnie zaliczana jest nawet do superfoods, ponieważ dostarcza wielu składników odżywczych – m.in. żelaza i witamin z grupy B. O czym mowa? O kaszance! Choć jej historia ma początek w Niemczech, Polska produkuje nawet kaszankę z unijnym certyfikatem. 1 maja obchodzimy Międzynarodowy Dzień Kaszanki, który jest zarazem symbolicznym rozpoczęciem sezonu grillowego.

Kaszanka, choć bardzo często tak się Polakom wydaje, nie jest naszym rodzimym wyrobem kulinarnym. Pomysł na nietypową kiełbasę, dotarł do Polski prawdopodobnie z Niemiec, gdzie przysmak był jadany już w czasach średniowiecznych. Kaszanka miała swoje lepsze i gorsze czasy. Po latach niełaski, wróciła jednak na stoły. Świętowanie Dnia Kaszanki zainicjowano właśnie w kraju nad Wisłą w 2005 roku, a konkretnie w Płocku – nieformalnej stolicy polskiej kaszanki, gdzie jest sporo jej producentów.

Dawniej kaszanki były efektem wyrobów gotowych przy tzw. świniobiciu. W zależności od regionu, różniły się zawartością mięs, rodzajem kasz oraz przyprawami i formami przygotowania. Zasada przygotowania była jednak podobna. Można ją było spotkać nawet w słoikach zawekowaną lub pieczoną w blaszce.

Wyjątkową polską kaszanką jest krupniok śląski, który nie tylko jest wpisany na ministerialną listę produktów tradycyjnych, ale także godnie reprezentuje nas poza granicami kraju. Unia Europejska przyznała mu chronioną nazwę. Produkt znalazł się więc na zaszczytnej liście produktów chronionych w UE, prawnie chroniona jest jego nazwa i technologia tworzenia. W Polsce krupnioki rozpromowali górnicy, którzy od zawsze tłumaczyli, że trzeba dobrze zjeść, by mieć siłę ciężko pracować.

Śląski gwarowy wyraz „krupniok”, pochodzi od wyrazu „krupa”, czyli kasza jęczmienna perłowa, kasza produkowana z ziaren zbóż. Samo pojęcie „krupniok” jest definiowane m.in. jako kiszka zrobiona z kaszy i krwi, przeznaczona do gotowania lub smażenia. Krupniok to wyrób wędliniarski z kaszy i krwi oraz podrobów: wątroby, płuc, skórek wieprzowych, tłuszczu. Już w XVII wieku przyszedł na Śląsk, a od typowej kaszanki różni się rodzajem użytej kaszy. Głównym jego składnikiem jest kasza, podroby, cebula i przyprawy. Co go wyróżnia? Smak kaszy, która jest gotowana na bazie bulionu

Jak podaje Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, pierwsze wzmianki o krupniokach śląskich pojawiają się w literaturze i badaniach etnograficznych już w XVIII wieku, największe ich upowszechnienie przypada jednak na lata trzydzieste XX wieku. Wówczas, na Opolszczyźnie i na Górnym Śląsku, krupnioki zaczęły występować już nie tylko w jadłospisach weselnych, ale również codziennych. „W wielu domach podawano kapustę kiszoną z ziemniakami albo grochem z krupniokami. Nierzadko też krupnioki i bułczanki stanowiły niedzielne śniadanie” (O. Słomczyńska, S. Sochacka, „Nowa kuchnia śląska”).

Chcesz przeczytać cały artykuł?

https://agronomist.pl/artykuly/polska-kaszanka-stoi

https://agronomist.pl/

0 polubień
Poprzedni wpis: Krystyna Just i olej rydzowyNastępny wpis: Wiklinowa kraina

Powiązane wpisy